این شنیدم باغبانی پیرمرد                             گلبنی با شاخه ای پیوند کرد

چون خزان بگذشت و پیدا شد بهار                 باغبان را گشت پایان انتظار

دایه ی باد بهار از راه رسید                           از میان آب و گل گل آفرید

باغبان از عشق گل بی تاب شد                       فارغ از دنیای خورد و خواب شد

عشق می ورزید بهر گل ، عشق پاک                 حافظ گل بود از هر باد و خاک

غافل از این بود عمر گل کم است                   زینت و زیبایی گل یک دم است

اتفاقا بلبلی با جوجکان                                داشت بر دیوار بامش آشیان

بلبل بیچاره دل در انزوا                               بود فکر دانه بهر جوجکان

از سر هر بن به شاخی می پرید                      بهر جان خود بلایی می خرید

آخر آن شوریده زیبا پرست                           دید زیبا غنچه ای رویش نشست

در حقیقت عاشق گل بلبل است                      گل کجا فکرش بحال بلبل است

گفت ای جانم فدای روی تو                          من شوم قربان رنگ و بوی تو

جامه بردار از رخ زیبای خود                                     تا که از شهدت بگیرم کام خود

نغمه مستانه سر داد و سرود                          ناله کرد پیش گل ، گل نا گشود

شد به خشم آن بلبل شوریده حال                   غنچه را آزرد با منقار و بال

با خشونت غنچه را از هم گشود                     خشم او چون رفع گشت پیشش غنود

صبح دم چون باغبان بیدار شد                       جانب باغ آمد و در کار شد

چهره شاداب گل آشفته دید                          در کنارش بلبلی دل مرده دید

باغبان فهمید کار بلبل است                           متهم بلبل به آزار گل است

چونکه بود گل را از بلبل گزند                       بهر بلبل کرد فکر دام و بند

دام او گسترده شد در یک نفس                      بلبل بیچاره شد صید قفس

باغبان گفتا که گفتت خیره سر                       غنچه گل در این گلشن بدر

عاشق گل می شوی ای بل هوس                     این ندانستی شوی صید قفس

حالیا اندر قفس محبوس باش                        از گل و از عشق گل مایوس باش

بلبل بیچاره آمد در فغان                               گفت از من درگذر ای باغبان

عاشق نوروز و شیدای گلم                            آخر ای کوته نظر من بلبلم

آن که از روز ازل گل آفرید                           از برای عشق بلبل آفرید

باغبان گفت این دیوانه بی پا و سر                   از مقام عشق کی داری خبر

عاشقان را نیست کار ناپسند                          کی زند عاشق به معشوقش گزند

بلبل گفت نیمه شب تا صبح کارم غصه بود        ناله کردم پیش گل، گل ناگشود

چونکه هر گه غنچه از هم وا شود                   شیره ای در مغز آن پیدا شود

مقصدم نوشیدن شهد گل است                       خوردن آن شهد کام بلبل است

زجر بی خوابی کشیدم بی حساب                  تا طلوع صبح شد رفتم به خواب

چون شدم بیدار از آن خواب ناز                    دیدم غنچه از هم گشته باز

گفتم ای واحسرتا از دست خواب                   شهد گل را برده حرم آفتاب

مانده ام ناکان از کام دلم                               جای کام در قفس شد حاصلم

خاطیم گر مستحق کیفرم                              هرچه هستم جوجکان را پدرم

بازکن درب قفس ای باغبان                          شرم کن از جیرجیر جوجکان

با خشونت گفت مرد کینه خواه                      بخشش کیفر حرام است و گناه

من اگر امروز بخشم ترا                               چه کنم با آتش خشم خدا

بلبل بیچاره شد تسلیم بند                             زد به میزان عدالت پوزخند

جوجکان مردند و رفتند از میان                     کرده اجرای عدالت باغبان

چند روزی بعد مرد باغبان                            جانب زندان بلبل شد روان

گفت چونی شرور بل هوس                          گرد بستان خوشتری یا در قفس

گر به من پیمان کنی شادت کنم                      از همین سلول بند آزادت کنم

عهد کن با من امروز ای خیره سر                   غنچه گل را نیازاری دگر

بلبل بیچاره آمد در فغان                               گفت آزادی نخواهم باغبان

من در این کنج قفس آزاده ام                                    دل به توحید الهی داده ام

گر کرم داری تو خود را شاد کن                     خویش را از قید و بند آزاد کن

مانده ای در قید و بند جاهلی                        از منت باشد امید عاقلی

جان من آزرده ای بهر گلی                           خود کنی نابود نسل بلبلی

صد جنایت می کنی با داس و بیل                   نیست شرمت از خداوند جلیل

هر علف از خاک روید بهر زیست                   می کنی پامال و گویی هرزه ایست

از درختان، میوه های خوشگوار                     می خوری و کنده اش سوزی به نار

می خوری صد خوشه شیرین تاک                   شاخه اش وقت هرس ریزی به خاک

پیر گردد گر درخت بارور                            بی درنگ افتی به جانش با طبر

خارها را می کنی با پا و دست                       خارها را هم حقی زین باغ هست

گر زمانی عقل را داور کنی                            کرده های خویش را کیفر کنی

گر به چشم عقل بگشایی نظر                        هرزه تر از خود نمی یابی دگر

من که دیدم زجر آزار گلی                            وای بر احوالت ز آه بلبلی

پس تو ای باغبان تا داری نفس                       قاضی خوب و بد خود باش و بس